Gerçek Usulde Vergilendirme Kapsamı Değişti

Gerçek usulde vergilendirme, 10679 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeniden düzenlenmiştir. 01.01.2026 itibarıyla hangi mükelleflerin basit usulde kalacağı, kimlerin gerçek usule geçeceği ve istisnaların kapsamı bu içerikte net şekilde açıklanmaktadır.

Gerçek usulde vergilendirme kapsamı, 10679 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yeniden düzenlenmiştir. 01.01.2026 tarihinden itibaren uygulanacak bu değişiklik, özellikle büyükşehirlerde faaliyet gösteren esnaf ve sanatkârlar açısından basit usulden çıkış kriterlerini netleştirmekte ve kapsamı daraltmaktadır.

10679 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararı Neyi Değiştirdi?

10679 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile, daha önce 10380 sayılı Karar kapsamında getirilen düzenlemede önemli bir revizyona gidilmiştir. Bu değişiklikle, büyükşehir belediyesi sınırları içinde yer alan ancak 6360 sayılı Kanun kapsamında mahalleye dönüşen küçük yerleşimlerdeki mükellefler için istisna alanı genişletilmiştir.

Bu düzenleme, basit usulde vergilendirilen mükelleflerin gerçek usule geçiş yükümlülüklerini coğrafi ve nüfus kriterleri üzerinden yeniden tanımlamaktadır.

Düzenleme Öncesi Uygulama Nasıldı?

10380 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca; büyükşehir belediyesi olan illerde, nüfusu 30.000’i aşan ilçelerde faaliyet gösteren ve belirli sektörlerde çalışan mükelleflerin, 01.01.2026 itibarıyla gerçek usulde vergilendirileceği hüküm altına alınmıştı.

Bu kapsamda;

  • İmalat,
  • Alım-satım,
  • İnşaat,
  • Motorlu taşıt bakım ve onarımı,
  • Lokanta ve benzeri hizmetler,
  • Eğlence ve istirahat yerleri,
  • Şehir içi yolcu taşımacılığı

faaliyetleri gerçek usule geçiş kapsamına alınmıştı.

Yeni Düzenleme Kimleri Kapsam Dışında Bırakıyor?

10679 sayılı Karar ile yapılan değişiklik sonucunda;

  • 6360 sayılı Kanun kapsamında mahalleye dönüşen,
  • Nüfusu 2.000’i geçmeyen belde belediyeleri ve köylerde,
  • Şehir içi yolcu taşımacılığı haricindeki faaliyetlerde bulunan

esnaf ve sanatkârlar için basit usulde vergilendirme devam edecektir.

Bu düzenleme ile küçük yerleşimlerde ekonomik faaliyetin sürdürülebilirliği korunurken, şehir merkezlerinde faaliyet yoğunluğu olan işletmeler için gerçek usul uygulaması güçlendirilmiştir.

Şehir İçi Yolcu Taşımacılığı İçin İstisna Var mı?

Hayır. Yapılan değişiklikte şehir içi yolcu taşımacılığı faaliyeti açıkça istisna dışında bırakılmıştır. Bu faaliyeti yürüten mükellefler, faaliyet yeri nüfusuna bakılmaksızın gerçek usulde vergilendirilmeye devam edecektir.

Bu durum, özellikle taksi, minibüs ve benzeri ulaşım faaliyetleri yürüten işletmeler açısından önem arz etmektedir.

Düzenleme Ne Zaman Yürürlüğe Giriyor?

10679 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı;

  • 01.01.2026 tarihinde yürürlüğe girecek,
  • Uygulamaya ilişkin işlemler Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yürütülecektir.

Mükelleflerin, 2025 yılı sonuna kadar mevcut durumlarını değerlendirmeleri ve gerekirse geçiş planlarını oluşturmaları kritik önem taşımaktadır.

İşletmeler İçin Stratejik Değerlendirme

Bu düzenleme, özellikle;

  • Küçük yerleşimlerde faaliyet gösteren esnaf,
  • Gerçek usule geçişten doğabilecek muhasebe ve vergi yüklerini ertelemek isteyen işletmeler,
  • 2026 yılı vergi planlamasını yapan mükellefler

için önemli fırsat ve riskleri birlikte barındırmaktadır.

Faaliyet türü, işyeri konumu ve nüfus kriterleri birlikte değerlendirilmeden alınacak kararlar, ilerleyen dönemlerde vergi cezaları ve uyum riskleri doğurabilir.

Gerçek Usulde Vergilendirme Hakkında SSS

Gerçek usulde vergilendirme ile ilgili sıkça sorulan sorular aşağıda özetlenmiştir.

Kimler basit usulde kalmaya devam edebilir?

6360 sayılı Kanun kapsamında mahalleye dönüşmüş ve nüfusu 2.000’i geçmeyen yerleşimlerde faaliyet gösteren, şehir içi yolcu taşımacılığı dışındaki mükellefler basit usulde kalabilir.

Gerçek usule geçiş otomatik mi olacak?

Şartları sağlayan mükellefler açısından geçiş otomatik olup, mükellefin ayrıca başvuru yapmasına gerek bulunmamaktadır.

2025 yılında yapılan işlemler etkilenir mi?

Hayır. Düzenleme 01.01.2026 itibarıyla yürürlüğe girecek olup, 2025 yılı kazançları mevcut mevzuata göre vergilendirilecektir.

Yazıyı paylaş